Diğer ülkelerde de OHAL var

15 Temmuz darbe girişiminin ardından ilan edilen OHAL’in dünyada da pek çok örneği bulunuyor. Fransa’da DAEŞ saldırılarından sonra yürürlüğe giren OHAL, birkaç kez uzatıldı. İsrail’de ise sürekli OHAL uygulanıyor.
Yayın Tarihi: Mar 1, 2017
FavoriteLoadingBeğen 11 mins

Fransa, 17 Kasım 2015 akşamı tarihinin en büyük terör saldırılarını yaşadı. DAEŞ terör örgütünün yedi ayrı noktada gerçekleştirdiği saldırılarda 130 kişi yaşamını yitirirken, 300’den fazla kişi yaralandı.

Saldırıların gerçekleştiği gece Fransa Cumhurbaşkanı François Hollande, üç ay süreyle olağanüstü hal ilan edildiğini açıkladı.

İlk üç aylık sürenin tamamlanmasına kısa bir süre kala terör tehdidinin devam ettiğini savunan Fransız hükumeti, sürecin üç ay daha uzatılmasını kabul etti. Fransız makamları OHAL uygulamasının devam ettiği ilk üç aylık dönemde 3 bin 336 aramanın gerçekleştirildiğini ve bu aramalar sonucunda 578 adet silah ele geçirildiğini açıkladı.

Geçen yıl Avrupa Futbol Şampiyonası gibi uluslararası bir organizasyona ev sahipliği yapan Fransa, olası terör saldırılarının hedefinde olabileceği endişesi ile 26 Mayıs tarihinde dolacak olan OHAL süresini, bu defa temmuz ayı sonuna kadar uzattı. Yakın tarihinde olağanüstü hal geçmişi olmayan Fransa’da OHAL uygulamasının süreklilik kazanması bazı çevrelerce eleştiri konusu oldu.

İnsan hakları örgütleri ve 400’den fazla hukukçunun OHAL’in durdurulması için başvuruda bulunmasına karşın bu talebin danıştay tarafından reddedilmesi OHAL uygulamasının devamını sağladı.

Son olarak Fransa’nın Nice kentinde 84 kişinin ölümüyle sonuçlanan DAEŞ terör saldırısı sonrası ülkedeki olağanüstü hal yeniden uzatıldı. Fransız hükumetinin, emniyet ve istihbarat servislerinin yetkilerinin artırılmasını ve OHAL’in altı ay süreyle uzatılmasını içeren tasarısı oyçokluğuyla kabul edildi. Böylece Fransa’da Kasım 2015 saldırılarından bu yana olağanüstü hal yönetimi üçüncü kez uzatılmış oldu. OHAL uygulaması Fransız hükumetine birçok yetki tanısa da parlamento bu uygulamaları kontrol etme hakkına sahip. Ayrıca anayasa ile görevlendirilen ‘hukukun koruyucusu’ adlı bağımsız bir yapı, yasal hak ihlallerini engellemek için çalışıyor. Kurum, OHAL ilanından bu yana 30’a yakın vakada bireylerin durumlarının iyileştirilmesini sağladı.

OHAL uygulaması Fransız hükumetine birçok yetki tanısa da parlamento bu uygulamaları kontrol etme hakkına sahip.

 

 
İsrail’de 69 yıllık OHAL İsrail, 1948 yılında kurulduğundan bu yana yani 69 yıldır olağanüstü hal ile yönetiliyor. İlk olarak 1940’lı yıllarda İngiliz mandası tarafından ilan edilen olağanüstü hal, İsrail’in kuruluşunun ardından her yıl parlamento kararıyla uzatılarak bir devlet politikası haline geldi. Bu doğrultudaki uygulamaları belirten terörle mücadele yasası ise her yıl biraz daha genişletiliyor. Özellikle bu gerekçeyle yürürlükte olan idari tutukluluk, Filistinlilere yönelik ihlallerin başında gösteriliyor…

İdari tutukluluk, İsrail güvenlik güçleri tarafından alıkonan Filistinlilerin mahkeme önüne çıkarılmadan uzun süreler hapiste kalmasına neden olan bir uygulama. İnsan hakları örgütlerine göre, şu an İsrail hapishanelerinde bulunan 7 bin Filistinlinin 700’den fazlası idari tutuklu.

Çoğu zaman açlık grevleriyle sesini duyurmaya çalışan Filistinliler için şu ana kadar atılan adımların herhangi biri başarıya ulaşabilmiş değil. 2015 yılında İsrail Parlamentosu’ndan çıkan karar, idari tutukluluğun yalnızca olağanüstü hal durumlarında değil, barış sürecinde de yürürlükte olabileceğine hükmetti. Ancak bu, komite tarafından kaldırıldı…

Bununla birlikte ülkenin OHAL’e son vermesi de yakın gelecekte mümkün görünmüyor.

İsrail, 1948 yılında kurulduğundan bu yana yani 69 yıldır olağanüstü hal ile yönetiliyor. OHAL, bu ülkede devlet politikası haline geldi.

Dünyadan OHAL örnekleri Fransa ve İsrail’de hâlâ devam eden OHAL durumuna karşın, dünyanın farklı ülkelerinde de dönem dönem, bölgesel ve süreli olağanüstü hal uygulamalarına rastlamak mümkün.

Amerika Birleşik Devletleri’nde 12 Haziran 2016 günü Orlando’da bir gece kulübüne düzenlenen saldırının ardından Florida Eyalet Yönetimi, Orange County’de olağanüstü hal ilan etti. Gece kulübü saldırısında saldırgan terörist dahil 50 kişi hayatını kaybetmiş, 53 kişi yaralanmıştı.

Kaliforniya’da ise 6 Ocak 2016’da gerçekleşen gaz sızıntısı nedeniyle olağanüstü hal ilan edildi.

ABD’nin Orlando kentinde bir gece kulübüne düzenlenen saldırının ardından Florida Eyalet Yönetimi, Orange County’de OHAL ilan etti.

 

FRANÇOIS HOLLANDE. FRANSA CUMHURBAŞKANI.

Amerika Birleşik Devletleri’nin en büyük ikinci gaz depolama tesisinde, çalışanlar tarafından bir sızıntı tespit edilmesinden sonra, yaklaşık 97 bin ton metan gazı atmosfere sızmıştı. Amerika tarihinde doğa tahribatına sebep olan en büyük doğalgaz sızıntısı olan çevre felaketinin izleri halen silinmeye çalışılıyor.

Benzer şekilde yine Kuzey Carolina, Maryland, Pennsylvania, Georgia, Virginia ve New Jersey gibi eyaletlerde de kar fırtınaları nedeniyle olağanüstü hal ilan edildi. 630 bin insanın etkilenip 55 kişinin öldüğü kar fırtınası, en sert şekilde Orta ve Doğu Amerika’yı vurmuştu.

Fırtınanın verdiği ekonomik hasarın 500 milyon ile 3 milyar dolar arasında olduğu tahmin ediliyor.

Tıpkı Amerika Birleşik Devletleri’nde olduğu gibi Filipinler’de de doğal bir felaket sonrasında OHAL uygulaması gündeme geldi. 2500 civarında can kaybının yaşandığı fırtınada 100 milyon dolarlık ekonomik hasar oluşmuştu. Tam altı gün devam eden fırtına hayatı altüst etmiş, 1079 kişi felakette kaybolmuştu.

Myanmar’da, Budistler ve Müslümanlar arasında şiddet olayları baş gösterdikten sonra çıkan çatışmalarda birçok can kaybı yaşanmıştı. Yaşanan sokak şiddeti sonunda alınan OHAL kararı hâlâ yürürlükte. Rusya’nın Kırım’ı ilhakı sonrasında yaşanan gelişmeler, Kırım’da büyük bir enerji krizinin de doğmasına neden oldu. Ülkede yaşanan enerji sıkıntısı nedeniyle olağanüstü hal ilan edildi. Kırım’da elektrik yüksek gerilim hatlarının patlatılması sonucu nüfusun dörtte üçü, yani yaklaşık 2 milyon insanın elektrik enerjisinden mahrum kalması sonrası ilan edilen OHAL halen devam ediyor.

FRANSA’DA DAEŞ SALDIRILARINDAN SONRA BU TÜR GÖRÜNTÜLERE SIKLIKLA RASTLANIYOR.

Yargı kararı olmadan ev hapsinde tutulabiliyorlar

Fransa’da yürürlükte olan OHAL uygulaması ile hükumetin terör olaylarına karşı daha hızlı reaksiyon göstermesi amaçlanıyor. Bu kapsamda güvenlik güçlerine tanınan yetkilerden bazıları şunlar:

Ev hapsi: Tehlike şüphesi taşıyan kişiler herhangi bir mahkeme kararına gerek duyulmadan ev hapsinde tutulabiliyor.

Gözaltı: Mahkeme kararı olmaksızın şüpheliler dört saat gözaltına alınabiliyor.

İzne tabi olmayan arama: Yine mahkeme kararına gerek duyulmadan ev, işyeri ve araçlar aranabiliyor.

Gösteri engelleme ve kapatma: Yürütme organları, tüm gösterileri iptal etme yetkisinin yanı sıra toplulukların bulunduğu eğlence alanlarını ve alkollü içecek satan işletmeleri kapatma yetkisine sahip.

24 saat gözetim: Zanlıların tutulduğu hücreler 24 saat kayıt altına alınabiliyor.

Dijital verileri kopyalama: Soruşturma kapsamında zanlılara ait tüm dijital veriler kopyalanabiliyor.

İnternet erişimi: Terör eylemlerini teşvik eden internet siteleri ve sosyal medya hesapları kapatılabiliyor.

Medya denetimi: Medya kuruluşlarının kullanacağı tüm görsel ve işitsel materyaller engellenebiliyor.

FavoriteLoadingBeğen

Leave a Reply

  • (not be published)